Kleppendiagram

Ondanks de vele verschillende nokkenas systemen is het basisprincipe gelijkgebleven. De nokkenas, of eigenlijk het nokprofiel bepaalt wanneer de kleppen openen, met welke snelheid en hoe ver ze geopend worden. Daardoor heeft de nokkenas ook een grote invloed op de vulling van de cilinder. Het is dus belangrijk de goede nokkenas te kiezen voor een bepaalde motor. Om de eigenschappen van een nokkenas aan te geven worden meestal de open en sluithoeken gegeven van de kleppen ten opzichte van het bovenste dode punt. Deze getallen geven op het eerste gezicht weinig inzicht in of de kleppen lang open staan en of de klepoverlap groot is of klein. Een handig instrument om de eigenschappen van een nokkenas duidelijk weer te geven is het kleppendiagram.

In het kleppendiagram worden in twee concentrische cirkels de krukhoeken weergegeven dat de kleppen geopend zijn. Hierbij staat de binnenste cirkel voor de uitlaatklep en de buitenste voor de inlaatklep. De cirkel komt overeen met één omwenteling van de krukas. Nu wordt gewoonlijk het boogdeel ingekleurd vanaf het moment van openen van de klep, tot het moment van sluiten. Voor deze punten wordt ook vaak een rechte lijn vanuit de oorsprong van de cirkel getekend en er wordt bijgeschreven hoe groot de hoek is ten opzichte van het BDP of ODP. Op het stuk in de buurt van het BDP is nu gemakkelijk te zien waar de klepoverlap optreedt, namelijk het deel waar de 2 lijnen naast elkaar lopen. Ook is goed te zien of kleppen vroeg of laat openen, of lang open staan. Aan de onderkant lopen de lijnen welliswaar ook naast elkaar, maar hier zijn de compressieslag en de arbeidsslag weggelaten en treedt er dus geen overlap op. De beste manier om het diagram te lezen is in gedachten te beginnen bij de arbeidsslag en vanaf het BDP met de klok mee te draaien.

In het onderstaande voorbeeld is te zien dat de uitlaatklep 42 graden voor het ODP (I) open gaat. Vervolgens gaat 12 graden voor het BDP (II) de inlaatklep open en 10 graden na BDP de uitlaatklep dicht. Er is dus een klepoverlap van 12+10=22 graden. Tenslotte gaat 40 graden na het ODP de inlaatklep weer dicht. Zoals te zien is geeft het kleppendiagram een heel heldere weergave van de belangrijkste kenmerken van de nokkenas.

Kleppendiagram